آنچه در این مطلب می خوانید:
بر اساس مراحل بررسی پیشنهادها، مناقصات به دو دسته اصلی تقسیم میشوند؛ این تقسیمبندی مناقصه از نظر مراحل بررسی بر اساس قانون برگزاری مناقصات مصوب ۱۳۸۳ ایران صورت گرفته است.
اگر تا به امروز در زمینهی مناقصه فعالیت داشتهاید، احتمالاً با واژههایی مانند مناقصه یکمرحلهای و مناقصه دومرحلهای برخورد کردهاید. این دو نمونه از مهمترین انواع مناقصه از نظر مراحل بررسی پیشنهادها هستند که هر کدام روش ارزیابی و کاربردشان بسته به نوع پروژه متفاوت است. در این مقاله از مجله هزاره، شما با انواع مناقصه از نظر مراحل بررسی، تعریف، کاربرد و تفاوتهای هریک آشنا خواهید شد. به علاوه در پایان، جدول مقایسهای مراحل بررسی مناقصهها به شما کمک میکند تا به راحتی بهترین نوع مناقصه را برای فعالیت خود انتخاب کنید.
مناقصه یک مرحله ای
مناقصهی یک مرحلهای؛ یکی از انواع مناقصه براساس دستهبندی از نظر مراحل بررسی پیشنهادها است. در این نوع مناقصه نیازی به بررسی جداگانه پیشنهادهای فنی بازرگانی نیست؛ درواقع بررسی صلاحیت فنی و پیشنهاد مالی مناقصهگران در یک مرحله انجام میشود و برنده در همان جلسه اول، براساس کمترین قیمت مشخص میشود.
کاربرد مناقصه یک مرحلهای معمولاً در معاملات ساده و استاندارد است؛ جایی که تفاوت معناداری میان توان فنی مناقصهگران وجود ندارد. به عبارتی این نوع مناقصه برای خرید کالاهای عمومی، خدمات ساده و پروژههای شفاف بیشترین کارایی را دارد.
مناقصه دو مرحله ای
مناقصه دومرحلهای یکی دیگر از انواع مناقصهها در تقسیمبندی بر اساس مراحل بررسی است. در این نوع مناقصه ابتدا صلاحیت فنی و بازرگانی مناقصهگران بررسی میشود، سپس تنها شرکتکنندگانی که امتیاز فنی لازم را کسب کنند، وارد مرحله بعد میشوند. در مرحلهی دوم پیشنهادهای مالی افراد واجد شرایط ارزیابی میشود و درنهایت برندهی مناقصه با توجه به امتیاز فنی و قیمت تعیین میگردد.
کاربرد مناقصه دومرحلهای معمولاً در پروژههای پیچیده و تخصصی است؛ جایی که کیفیت، توان فنی و سابقه مناقصهگران اهمیت بالایی دارد و قیمت پایین تنها ملاک انتخاب برنده مناقصه نیست.
مراحل بررسی مناقصه ها
ارزیابی شکلی در تمام انواع مناقصه از نظر مراحل بررسی، تقریباً به یک روش انجام میشود. این ارزیابی شامل بررسی کامل بودن مدارک و اسناد ارائه شده توسط مناقصهگران است. این فرایند از زمان انتشار فراخوان مناقصه آغاز شده و تا دریافت پیشنهادها ادامه دارد و در هر دو نوع مناقصه، چه یکمرحلهای و چه دومرحلهای، روش انجام بررسیها یکسان است.
تفاوت اصلی بین مناقصه یک و دومرحلهای در مرحله بررسی پیشنهادها است؛ به طوری که در مناقصه یکمرحلهای، بررسی فنی و مالی همزمان انجامشده و برنده بر اساس کمترین قیمت انتخاب میگردد. اما در مناقصه دومرحلهای ابتدا صلاحیت فنی مناقصهگران بررسی میشود، سپس در مرحلهی دوم با در نظر گرفتن امتیاز فنی و قیمت برنده مناقصه مشخص میشود.
برای مقایسهای مناقصه یکمرحلهای و دومرحلهای از هر نظر میتوانید، جدول زیر را بررسی کنید:
م
| ویژگی | مناقصه یکمرحلهای | مناقصه دومرحلهای |
| ارزیابی شکلی (اسناد) | از انتشار فراخوان تا دریافت پیشنهادها یکسان | از انتشار فراخوان تا دریافت پیشنهادها یکسان |
| بررسی فنی و مالی | همزمان در یک مرحله | در دو مرحله؛ ابتدا فنی، سپس مالی |
| معیار انتخاب برنده | کمترین قیمت واجد شرایط | ترکیبی از صلاحیت فنی و قیمت پیشنهادی |
| کاربرد معمول | معاملات ساده، خرید کالاهای عمومی | پروژههای پیچیده، عمرانی، خدمات تخصصی |
| سرعت فرآیند | سریع | زمانبر و دقیقتر |
